Karbon 14 Sonuçlarının Kalibrasyonu

  • BP sonuçlarının takvim yaşına çevrilmesinde sonuçların kalibrasyonu önemlidir.
  • Kalibrasyon için yapılan varsayıma göre, numune sadece 10 ya da 20 yıl kadar yaşamıştır.
  • Örnek bir rapor aşağıda verilmiştir.

Radyokarbon yaş tayini sonucu elde edilen BP yaşlarının takvim yaşlarına çevrilmesinde kalibrasyonların yapılması gerekmektedir. BP yaşının takvim yaşına çevrilmek zorunda kalınmasının nedenleri arasında kozmik radyasyonlardaki değişimler ve nükleer silah denemeleri gösterilebilir. Jeomanyetik değişimlerde uzun vadede farklılıkların nedenlerinden birisidir.

Düzeltme Parametreleri

Kullanılan parametreler, yüzlerce sayıda yaşları bilinen çeşitli ağaç numunelerinden alınan ölçümlerle hesaplanmıştır. Bu numunelerin yaşları 12,000 BPye kadardır.Bunun dışındaki yaşlar içinse 42,000 BP ye kadar korelasyonlar yine mevcuttur.

Pretoria Kalibrasyon Prosedürü (Radiocarbon, Vol 35, No.2, 1993, pg 317) takvim kalibrasyonları için kullanılmaktadır. Kalibrasyon eğrileri olarak istatiksel hataları da içeren veriler kullanılmaktadır. Kalibrasyon veritabanı olarak kullanılan INTCAL13 e dair bilgiler ortalama değerlere göre düzenlenmiştir.

Kalibrasyon Sonuçları

Her bir sonuç hem yazılı hem de görsel olarak grafikte verilir. Kalibrasyon eğrilerinde, sigma istatistikleri %68 olasılık içerirken iki sigma istatistikleri %95 olasılığı içerir.

Deniz karbonatı numuneleri dC13 için hem yerel hem de lokal rezerv etkileri için düzeltilirler. Kullanılan yöntem: Radiocarbon dergisi, Volume 35, Number 1, 1993) dC13 için düzeltilme yapılmamış deniz karbonatı numuneleri ise %0 rezerv düzeltmesi yapılmış sayılır.

Tatlı su rezervi düzeltmeleri genellikle karbonatlar için belirsizdir ve kullanılmazlar. dC13 oranı ölçümlerinde %5 lik bir sapma olduğu kabul edilir.

Archaeology Sample Report

Önemli

Kalibrasyonlar numunelerin 10 ya da 20 yıl kadar yaşamış olduğunu kabul ederler çünkü kullanılan ağaç halkaları için durum budur. Maksimum ve minimum yaşın hesaplamasını bilgisayarlarda yapabilmektedir ancak bunun kesinliği çok düşüktür. Yaşlı ağaç etkisini göz ardı ederek yapılacak bir kalibrasyon çok farklı bir yaşın alınmasına yol açabilir. Birçok numune, 10 ya da 20 yaşında olmadığı ve muhtelemen yaşlı ağaç etkisinde kaldığı için dendrokronoloji artık doğrudan yaş almakta kullanılmamaktadır. Karbonatlı numuneler içinse, rezervlerin düzeltilmesinde kullanılan katsayılar teoriktir ve çok değişkenlik gösterebilir.

INTCAL13 Veritabanının Kalibrasyonda Kullanılması

Beta Analytic Şubat 2014’te INTCAL13 veritabanını radyokarbon yaşlarının takvim yıllarına çevrilmesinde kullanmaya başladı.Daha önceleri, INTCAL09 kullanılmaktaydı.

Beta Analytic’in kalibrasyon programı her bir ağaç halkasının ölçümündeki hatalarıda dikkate almaktadır. Tüm bu hatalarında yer aldığı bir kalibrasyon eğrisi mevcuttur. Matematiksel hesaplamalar, A Simplified Approach to Calibrating C14 Dates, Talma, A.S., Vogel, J.C., 1993, Radiocarbon 35 (2): 317-322) kaynağında belirtildiği gibi yapılmaktadır.

Diğer kalibrasyon programları basit bir lineer regresyon eğrisi kullanır ve bu eğride her bir ağaç halkasında gelen hata hesaba katılmaz.

Kalibrasyon veritabanı ve kullanılan eğriler, numunenin saf olduğunu ve yaşın genç olduğunu varsayar. Bu yüzden, istatiksel dağılım ve olasılık hesaplamaları da kalibrasyonların yapıldığı sırada kullanılmaktadır. 14C yaşının yanında verilen hatalar (+/- X BP) hesaplanacak bulunmuş veriler olup tahmin değildirler. Bu hatalar dışında, ağaç halkasından kaynaklı diğer hatalarda olabilir. Ancak bu hataların hesaplanması mümkün değildir. O yüzden kalibrasyona katılmazlar. Ayrıca, olasılık dağılımlarında da büyüklüklerine dair hiçbir veri olmadığından yorumlanmaz ve katılmazlar. Beta, bu yüzden kalibrasyonları verirken olasılık dağılımlarını vermez.